Naar Beiroet
Roman over kunst, verlangen en moreel ontwaken, tussen Groningse nuchterheid
en Libanese hartstocht
In zijn nieuwste roman Naar Beiroet neemt Gerrit Brand ons mee op een reis die begint als een zakelijke vlucht uit de sleur, maar eindigt als een indringende morele heroriëntatie. Hoofdpersonage Edgar Laseur is de personificatie van de Europese vijftiger: comfortabel, maar emotioneel vastgelopen. Zijn vertrek uit het rustige Groningen naar het chaotische Beiroet vormt het hart van een verhaal over kunst, conflict en loutering.
De eerste woorden in deze roman pakken je beet en laten je niet meer los.
Het begin is gemaakt.
Edgar Laseur reed de garage onder het Forum in, parkeerde zijn Mercedes en sloot de laadkabel aan. Voor elektrische auto’s was er altijd wel plek – een van de voordelen waar hij ongemerkt van genoot. Hij haalde zijn pasje langs de lezer, nam de lift naar boven en stak het plein met de fonteinen over. In het Market Hotel liep hij door naar het zonovergoten terras aan de Grote Markt, waar het rond lunchtijd altijd druk was. Hij kon niet vermoeden dat een eenvoudige lunch het begin zou zijn van een fascinatie die hem steeds verder naar de Arabische Wereld zou voeren.
Brand schept een scherp contrast tussen het "stilvallende" leven van Edgar in Nederland en de zinderende energie van Libanon. Waar kunst in Edgars Groningse galerie vooral een handelsproduct is geworden, ontdekt hij in Beiroet — via de intrigerende fotografe Fatima — dat kunst daar een overlevingsstrategie is.
De ontmoetingen tussen Edgar en Fatima zijn meer dan een romantisch intermezzo; ze vormen de botsing tussen de vrijblijvende westerse blik en de noodzaak van engagement. Fatima fungeert als gids, niet alleen door de stad, maar ook door de complexe ziel van een regio waar elke penseelstreek getekend is door geschiedenis en trauma.
Wat Naar Beiroet bijzonder actueel en urgent maakt, is de integratie van de gebeurtenissen van oktober 2023. De escalatie van het Israëlisch-Palestijnse conflict sijpelt de pagina’s binnen en trekt Edgar uit zijn rol als toeschouwer.
Brand maakt hierbij een interessante literaire keuze door Edgar Das gelobte Land van Erich Maria Remarque te laten lezen. De parallellen die getrokken worden tussen de Joodse vluchtelingen uit de Tweede Wereldoorlog en de huidige Palestijnse ontheemden zijn gedurfd en dwingen de lezer (net als Edgar) om voorbij de krantenkoppen te kijken naar de menselijke cyclus van lijden en ontheemding.
De schrijfstijl van Brand is observerend en toegankelijk, waardoor de existentiële vragen waar Edgar mee worstelt nooit topzwaar aanvoelen. De roman snijdt thema's aan die er echt toe doen:
Westerse schuld: Hoe verhoudt onze luxe zich tot het conflict elders?
De functie van kunst: Is kunst decoratie of een getuigenis?
Identiteit: Wie ben je als je vertrouwde omgeving wegvalt?
Naar Beiroet biedt een menselijk perspectief op de recente spanningen in het Midden-Oosten. De beschrijvingen van Beiroet zijn zintuiglijk; je ruikt de koffie en voelt de spanning in de straten.
De skyline van de stad wordt getekend door kille, betonnen flatgebouwen. Een diepgele gloed, als op een romantisch schilderij uit de negentiende eeuw, strijkt over de tempels van Bacchus en Jupiter. Vanuit het oosten tekent het licht de zuilenrijen af in scherpe, diepzwarte schaduwen. Moet je toch eens kijken, zegt hij terwijl de dubbele balkondeuren opent. Die tempels, die zon, die schaduwen…
Hij werpt een blik over zijn schouder en glimlacht. Fatima knippert langzaam met haar ogen. Hij begrijpt meteen wat ze bedoelt.: één keer knipperen is haar stilzwijgende ja. Een Libanese blik van instemming.
Naar Beiroet is een eerlijk portret van een man die leert dat je niet naar de andere kant van de wereld kunt reizen zonder jezelf tegen te komen – en dat echte betrokkenheid altijd een prijs heeft.
Het is een indrukwekkende roman die laat zien dat de grens tussen kunst en werkelijkheid in tijden van crisis flinterdun is. Gerrit Brand slaagt erin om de grote wereldpolitiek klein en voelbaar te maken in de ziel van één man.
De auteur
Gerrit Brand studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan de Rijksuniversiteit Groningen, met bijvakken Zweeds en Portugees. Na enkele jaren als tolk-vertaler en in de horeca, richtte hij in 1984 zijn eigen communicatiebureau en uitgeverij op.
Brand publiceerde diverse romans, waaronder Tolvlucht (2007), Een heel nieuw leven (2011, heruitgave 2023), De wegen van Valentina (2014), De Amerikaan (2019), Le Mans (2021) en Cinemascope (2023). Zijn werk kenmerkt zich door een scherpe observatie van mens en maatschappij, vaak met een filmische blik.
Naar Beiroet is zijn zevende roman.
Eerder las ik van Gerrit Brand:
Naar Beiroet koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:
Boekgegevens
Titel: Naar Beiroet
Auteur: Gerrit Brand
Genre: roman
Uitgave: hardcover met stofomslag, 224
Uitgever: Uitgeverij Nobelman, oktober 2025
ISBN: 9789083503080
ISBN: 9789083614601 (eBook)
NUR: 300
Met dank aan Uitgeverij Nobelman voor het toezenden van een recensie-exemplaar.
(bron info: Uitgeverij Nobelman)
Geen opmerkingen:
Een reactie posten
Laat gerust een reactie achter. Dat waardeer ik. Ik zal zo snel mogelijk op de vraag of opmerking reageren. Bij voorbaat mijn dank.