Ik las 'Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood' geschreven door Eliezer Yudkowsky & Nate Soares. Lees hier mijn recensie (inclusief inkijkexemplaar)

 ‘Ik zou dit boek het liefst aan elke politieke leider en CEO ter wereld geven en pas weggaan als ze het uit hebben.’ 

STEPHEN FRY

Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood

Waarom superintelligente AI ons einde kan betekenen

Dit is een vlijmscherpe waarschuwing die je dwingt om 

over de rand van de afgrond te kijken

Is het de vrolijkste titel van het jaar?

Laten we eerlijk zijn: met een titel als Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood win je geen prijzen voor optimisme. Maar dat is precies het punt van Eliezer Yudkowsky en Nate Soares. Terwijl de rest van de wereld debatteert over of AI onze banen gaat inpikken of AI-plaatjes van katten in ruimtepakken genereert, trekken deze auteurs aan een gigantische, neon-verlichte alarmbel.

De auteurs beginnen bij een ongemakkelijke waarheid over moderne AI: we bouwen deze systemen niet meer regel voor regel, we kweken ze. Omdat AI voortkomt uit miljarden parameters die zelfs de makers niet volledig doorgronden, ontstaat er een 'black box'.

Het grootste gevaar dat Yudkowsky en Soares schetsen, is het misalignment-probleem. Het gaat er niet om dat een AI 'kwaadaardig' wordt in de menselijke zin van het woord, maar dat het een doel nastreeft waarbij de mensheid simpelweg in de weg staat.

Bijvoorbeeld: een AI die een wetenschappelijk probleem moet oplossen, beseft dat hij dat niet kan als hij wordt uitgezet. Dus: hij voorkomt dat mensen bij de uitknop kunnen. Niet uit haat, maar uit pure logica.

Wat dit boek doet aanvoelen als een tech-thriller, zijn de scenario's die de auteurs schetsen. 

De auteurs beschrijven hoe een superintelligentie ontsnapt en via internet menselijke handlangers ronselt met crypto-betalingen.

Je leest hoe deze superintelligentie de macht grijpt en geautomatiseerde fabrieken bouwt of nanotechnologie ontwikkelt, en tenslotte de mensheid elimineert: met biolab-virussen of 'slaughterbots'.

Critici noemen dit vaak 'sciencefiction', en daar hebben ze een punt. De auteurs strooien gul met technologische 'wildcards'. Maar de logica erachter is ijzersterk: als iets vele malen slimmer is dan jij, zal de manier waarop het wint per definitie iets zijn waar jij nog niet aan gedacht had.

Is het geloofwaardig of doemdenkerij?

Hoewel sommige scenario's wat vergezocht aanvoelen, blijft de filosofische onderbouwing staan als een huis. Het boek dwingt je om na te denken over de snelheid van AI-ontwikkeling versus de traagheid van onze morele en veiligheidskaders.

Moet je dit lezen? Ja. Zelfs als je denkt dat de auteurs doorslaan in hun pessimisme.

Dit boek is geen lichte kost voor de zondagmiddag, maar de toekomst verlangt soms ook meer van je.

"Iedereen die ook maar enig belang heeft bij de toekomst, zou moeten lezen wat Yudkowsky en Soares te zeggen hebben." 

— The Guardian

Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood is een intellectuele klap in je gezicht die je wakker schudt uit de AI-hype. Het is provocerend, angstaanjagend en soms een tikje arrogant, maar in een wereld die blindelings richting superintelligentie rent, is een beetje 'doemdenken' misschien wel de meest realistische houding die we kunnen aannemen.

INKIJKEXEMPLAAR

De auteurs

Eliezer Yudkowsky is medeoprichter van het Machine Intelligence Research Institute (MIRI), dat al sinds 2000 aan de basis staat van onderzoek naar AI-veiligheid.

Nate Soares is president van MIRI, en samen vertegenwoordigen ze een stroming die niet langer vraagt of superintelligente AI gevaarlijk kán zijn, maar uitwerkt waarom een drastische koerswijziging noodzakelijk is.

Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood

Auteurs: Eliezer Yudkowsky en Nate Soares

Genre: Management, Economie & Communicatie

Uitgave: paperback, 240 pagina's

Uitgever: Maven Publishing, maart 2026

ISBN: 9789493434400

ISBN: 9789493434332 (eBook)

NUR: 801

Originele titel: If Anyone Builds It, Everyone Dies

Vertaald door: Jan Willem Reitsma

Met dank aan Maven Publishing voor het recensie-exemplaar.

(bron info: Maven Publishing)

Vandaag in de schijnwerpers 'Over liefde, de dood en verder leven na verlies' geschreven door Annegreet van Bergen. Lees hier meer (inclusief inkijkexemplaar)

 Openhartig, ontroerend, troostrijk: over rouw in onzekere tijden 

Over liefde, 
de dood en verder leven na verlies

Enkele uren voordat hij stierf, vroeg de man van Annegreet van Bergen: ‘Doen we geen kusjes meer?’ Het waren zijn laatste woorden. Ofschoon zijn dood allesbehalve onverwacht kwam, werd Annegreet overvallen door de onverbiddelijke rouw die op zijn overlijden volgde. Nuchter, openhartig en lichtvoetig vertelt zij over haar eigen ervaringen, vergelijkt die met die van andere nabestaanden en plaatst deze tegen het decor van recente maatschappelijke ontwikkelingen zoals toegenomen mondigheid en veranderde medische ethiek. 

Over liefde, is niet alleen herkenbaar en troostrijk voor lotgenoten, maar ook nuttig en leerzaam voor iedereen die zich wil voorbereiden op de dood en hoe verder te gaan wanneer je achterblijft na het overlijden van een dierbare.

INKIJKEXEMPLAAR

De auteur

Annegreet van Bergen (1954) is econoom en journalist. Ze schreef 'De lessen van burn-out' (2000), 'Mijn moeder wilde dood' (2010), 'Gouden jaren' (2014) dat 100 weken in de bestsellerlijst stond, 'Het goede leven' (2018) en 'Een (ongewone) geschiedenis van doodgewone dingen', (2022). Net als bij die boeken verrichtte zij ook voor haar nieuwe werk grondig onderzoek en laat zij treffend zien hoe persoonlijke geschiedenissen de veranderende tijdgeest weerspiegelen. Haar werk werd meermaals genomineerd, onder meer voor de Libris Geschiedenis Prijs en de NS Publieksprijs. Ook maakte ze de succesvolle 'Gouden Jaren Scheurkalender'.

Over liefde, koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Over liefde, de dood en verder leven na verlies

Auteur: Annegreet van Bergen

Genre: rouwverwerking, literaire non-fictie

Uitgave: paperback, 320 pagina's

Uitgever: Uitgeverij Atlas Contact, april 2026

ISBN: 9789045052984

ISBN: 9789045052991 (eBook)

NUR: 749, 320

Met dank aan Uitgeverij Atlas Contact voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: Uitgeverij Atlas Contact)

Ik las 'Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn' geschreven door P. Dieudonné. Lees hier mijn recensie (inclusief inkijkexemplaar)

‘Dieudonné schrijft vlot leesbare, ingenieus opgezette en verrassende politieromans.’

– Detective en Thrillergids 

Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn

Uitgevers, recensenten en misdaad. Heeft dit met elkaar te maken?

Lees hierover in De Klerck (14)

Met 'Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn' levert P. Dieudonné alweer het veertiende deel af in zijn populaire reeks over de Rotterdamse rechercheur. Wat ooit begon als een eerbetoon aan de klassieke Nederlandse detective Baantjer uit Amsterdam, is inmiddels uitgegroeid tot een serie met een geheel eigen, onmiskenbare identiteit.

De sfeer wordt direct gezet op de avond van Valentijnsdag. Terwijl velen de liefde vieren, slaat de paniek toe bij de partner van Bart Biervliet. Hij is niet teruggekeerd uit natuurgebied De Esch, waar hij op eigen houtje jacht wilde maken op een kinderlokker. De aanleiding? Een valentijnskaart aan zijn zevenjarige dochtertje Xandra, die een duister motief deed vermoeden.

Wat begint als een vermissingszaak, escaleert al snel in een complex onderzoek. Rechercheur Lucien de Klerck en zijn collega rechercheur Ruben Klaver ontdekken dat de waarheid dieper begraven ligt dan een simpele confrontatie in de natuur. De sporen leiden het duo naar het chique Gooi en zelfs over de landsgrenzen, waardoor de inzet voortdurend wordt verhoogd. 

In de beginjaren werd de serie vaak bestempeld als de Rotterdamse tegenhanger van Baantjer. Hoewel het respect voor de grootmeester van het genre nog steeds voelbaar is in de opbouw en de hoffelijkheid van De Klerck, laat Dieudonné met dit veertiende deel zien dat hij die vergelijking allang is ontgroeid.

Op zondagmorgen was De Klerck vroeg op het hoofdbureau. Tot zijn verrassing bleek zijn jonge collega al achter diens bureau te zitten, ijverig typend. Klaver keek glimlachend op.

‘Goedemorgen, Lucien. Jij bent ook vroeg uit de veren. Onze dienst is formeel nog niet begonnen.’

De Klerck slenterde naar zijn bureau. Hij drapeerde zijn waxjas over de rugleuning van zijn wieltjesstoel en ging zitten.

De boeken behouden dat heerlijke, klassieke detectivegevoel, maar zijn stevig geworteld in het heden met hedendaagse verwijzingen.

De rol van Klaver wordt steeds prominenter. Hij is niet langer slechts de 'leerling', maar een bijna gelijkwaardige partner die de dynamiek met de ervaren De Klerck naar een hoger niveau tilt. Maar hij heeft nog veel tijd om te leren, gelukkig is hij nog jong en respecteert hij zijn ervaren collega.

Vanaf de eerste pagina word je als lezer het verhaal ingezogen. Dieudonné verstaat de kunst om de spanning vast te houden zonder te vervallen in onnodige bloederigheid. De kracht zit hem in de puzzel en de menselijke emoties die daarbij komen kijken.

Het einde is simpelweg geweldig. De plotontwikkeling is zo knap dat het de lezer tot op het laatste moment in zijn greep houdt.

'Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn' is een ijzersterke detective die aantoont dat de serie nog lang niet aan kracht heeft ingeboet. Of je nu een trouwe volger bent van de Rotterdamse speurder of een nieuwkomer die houdt van een goed geconstrueerd mysterie: dit deel is een absolute aanrader.

INKIJKEXEMPLAAR

De auteur

Paul Dieudonné (1960) groeide op in Nederland, maar emigreerde met zijn familie eind jaren zestig naar Canada. Zijn geboorteland is hij echter nooit vergeten. 

Dankzij de detectiveromans van A.C. Baantjer (1923-2010) bleef hij een band met Nederland houden. Dieudonné is als schrijver daarom sterk beïnvloed door deze beroemde Amsterdamse rechercheur en schrijver. 

Stel dat Appie Baantjer nóg een detectiveserie had geschreven… een serie die zich niet in Amsterdam, maar in Rotterdam afspeelt – vanuit deze gedachte schrijft Paul Dieudonné.

Neem ook een kijkje op zijn website.

Eerder las ik van Paul Dieudonné:

Rechercheur De Klerck en het doodvonnis

Rechercheur De Klerck en het duivelse spel

Rechercheur De Klerck en de ongrijpbare dood

Rechercheur De Klerck en het lijk in transit

Rechercheur De Klerck en moord in scène

Rechercheur De Klerck en het duistere web

Rechercheur De Klerck en een dodelijk pact

Leven en werk van rechercheur De Cock

Rechercheur De Klerck en de sluier van de dood

Rechercheur De Klerck en de status in moord

Rechercheur De Klerck en de stille hoop

Rechercheur De Klerck en de dode weldoener

Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Rechercheur De Klerck en tranen om Valentijn

Serie: De Klerck (14)

Auteur: P. Dieudonné

Genre: literaire fictie, detective

Uitgave: paperback, 144 pagina’s

Uitgever: E-Pulp Publishers, april 2026

ISBN: 9789492715821

ISBN: 9789492715838 (eBook)

NUR: 331

Met dank aan E-Pulp Publishers voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: E-Pulp Publishers)

Ik las 'Nachtdieren' geschreven door Hanneke Meier & Inge van Prooijen. Lees hier mijn recensie (inclusief inkijkexemplaar)

Ze dachten elkaar te kennen…

Nachtdieren 

Een ijzingwekkende duik in de schaduw van de Limburgse bossen

Wanneer twee rijzende sterren uit het thrillergenre de handen ineenslaan, zijn de verwachtingen hooggespannen. Met Hanneke Meier (bekend van haar sterke debuut De perfecte dochter) en Inge van Prooijen (de auteur achter de hit De bonusmoeder) aan het roer, is Nachtdieren een thriller geworden die de lezer vanaf de eerste pagina in een wurggreep houdt.

De dynamiek tussen de drie huisgenoten Jolie, Flo en Matt vormt het hart van het verhaal. De sfeer slaat echter volledig om wanneer Matt onder mysterieuze omstandigheden overlijdt. Waar de politie het dossier snel wil sluiten als zelfmoord of een ongeluk, voelt Jolie aan alles dat er iets niet klopt.

Haar zoektocht naar de waarheid brengt haar op een ijzingwekkend spoor: Matt hield zich vlak voor zijn dood intensief bezig met Jolies eigen verleden. De vraag die boven het verhaal blijft hangen is even simpel als angstaanjagend: was hun vriendschap gebaseerd op oprechtheid, of was Matt met een verborgen agenda in haar leven gekomen?

De auteurs nemen ons mee naar een afgesloten gemeenschap in de Limburgse bossen. Wat Nachtdieren onderscheidt van de gemiddelde thriller, is de realistische weergave van deze sekte-achtige dynamiek. Het is niet overdreven sensationeel neergezet, maar juist heel tastbaar. Je voelt de beklemming van een plek waar de zon letterlijk en figuurlijk niet schijnt en waar Il Patrono met harde hand de scepter zwaait.

De stukken binnen de gemeenschap zijn zo realistisch geschreven dat het bijna ongemakkelijk wordt; je voelt hoe grenzen langzaam vervagen.

Ik schud langzaam mijn hoofd. Sofia leek gisteren aardig en behulpzaam, maar als ik nu naar haar kijk, zie ik de scherpe lijnen in haar gezicht die me doen denken aan de hardheid van mijn pleeggezinnen. Maar toch…

Vanbinnen schreeuwt alles in mij dat ik hier moet blijven. Dat het bij deze man wél anders zal zijn, dat geluk met hem géén illusie zal blijken. Zijn gezicht is zacht en lijkt al mijn twijfels weg te nemen.

...Giulia’s ogen lichten op en Il Patrono pakt mijn hand vast. ‘Jij mag blijven’, zegt hij zacht. Ik zal jou beschermen, want iedereen die hier woont, valt onder mijn bescherming.’

Ik kijk langs hem heen naar Sofia. Haar blik is ijskoud.

Hoewel het boek door twee verschillende auteurs is geschreven, merk je daar als lezer niets van. De stijlen vloeien perfect in elkaar over tot één krachtige stem.

Het verhaal schakelt tussen Jolie in het heden en Olivia in het verleden. In het begin tast je in het duister over de connectie, maar de manier waarop de puzzelstukjes uiteindelijk in elkaar vallen, zorgt voor een absolute 'kippenvel-ontknoping'. Verder in het boek schakelt het verhaal tussen Jolie en Florence. Je walgt wanneer je leest wat hier de reden voor was.

Jolie is een personage met wie je direct een klik hebt. Haar kwetsbaarheid en vastberadenheid maken dat je haar als lezer wel door het papier heen wilt waarschuwen voor het gevaar dat ze opzoekt.

Nachtdieren is een psychologische thriller van de bovenste plank. Het is een verhaal over hoe diep geheimen begraven kunnen liggen en hoe gevaarlijk het is om ze op te graven. De combinatie van fysieke actie en diepgravende psychologische spanning zorgt ervoor dat je het boek maar moeilijk weg kunt leggen.

De ontknoping? Heftig, verrassend en zó goed opgebouwd dat het verhaal nog dagen door je hoofd blijft spoken. Voor fans van Nederlandse thrillers is dit absoluut een must-read.

INKIJKEXEMPLAAR

Hanneke Meier werkt in de zorg. Het is een mooie afwisseling met hetgeen dat ze zo graag doet: schrijven.

Al zo lang ze zich kan herinneren is Hanneke aan het schrijven. 

Hannekes eerste boek De perfecte dochter, verscheen in de zomer van 2025 en werd meteen genomineerd voor een Max Gouden Vleermuis voor Beste Nederlandstalige thriller! 

Inge van Prooijen verslond boeken vanaf het moment dat ze kon lezen: van kinderboeken via young adult naar romans en ten slotte thrillers. Haar liefde voor schrijven ontstond niet veel later. In 2017 bracht ze een non-fictie boek uit, maar haar hart ligt bij het schrijven van fictie.

Haar thrillerdebuut Zonder angst is verschenen in januari 2023. Op 1 juli 2024 verscheen haar tweede thriller De bonusmoeder.  

Nachtdieren koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

Bruna.nl

bol.

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Nachtdieren

Auteur(s): Hanneke Meier, Inge van Prooijen

Genre: psychologische thriller

Uitgave: paperback, 304 pagina’s

Uitgever: De Crime Compagnie, april 2026

ISBN: 9789465171074

ISBN: 9789465171081 (eBook)

NUR: 332

Met dank aan De Crime Compagnie voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: De Crime Compagnie)

Vandaag in de schijnwerpers 'Uit het puin, de levenden' geschreven door J.M. Williams. Lees hier meer

 De MacEwens Deel 2

Uit het puin, de levenden

Bretagne, april 1945 

Een vreemdeling neemt zijn intrek in een huis aan de ruige kust van Finistère. Een gehavende, getroebleerde Brit die maar een ding wil: met rust gelaten worden. 

Iets verderop, tussen de rotsen onder het kerkje, houdt zich een meisje schuil. Daar heeft ze de oorlog overleefd. Ook zij wil maar een ding: terug naar Parijs, waar ze vandaan komt. 

Ondanks, of misschien juist vanwege de beschadigingen waarvan zij beiden de rest van hun leven de littekens te dragen hebben, groeit er een hechte band tussen deze twee zo verschillende mensen. Dan, in het voorjaar van 1946, staat er op een dag een oude bekende op de stoep, met nieuws uit Engeland. 

Na de ingetogen dramatiek van Hier en aan de overkant neemt Williams de lezer in dit deel van De MacEwens mee naar de zwartste bladzijden uit de geschiedenis. Fijnzinnig, vakbekwaam en uiterst beeldend beschrijft zij het rauwe leed van de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust. 

‘Met Uit het puin, de levenden schreef Juul Williams een boek dat de lezer vasthoudt en tot het einde boeit. Een aanrader!’ 

–  Judit Neurink, auteur van o.a. ‘De Joodse bruid’ 

Recensenten over Hier en aan de overkant:

 

‘Een gelaagde, menselijke roman die ademt in de schaduw van twee oorlogen.’ 

‘Williams schrijft met de precisie van een chirurg en de gevoeligheid van een dichter.’ 

‘Een beheerste, nauwkeurig gecomponeerde roman die emotionele spanning ontleent aan observatie en ondertoon.’ 

‘Meeslepend en elegant interbellum-drama van de bovenste plank.’ 

De auteur

J.M. Williams (Breda 1959) studeerde geschiedenis en filosofie. Naast fictie schrijft zij non-fictie en poëzie. Haar gedicht 14 mei 1940 werd in 2020 voorgedragen bij de herdenking van 80 Jaar Bombardement Rotterdam. Behalve als schrijver is Williams ook actief als spreker en geeft lezingen over cultuurhistorische onderwerpen.

Van J.M. Williams verschenen eerder de historische novellen De kwartiermaker en Borduren in het donker, en in 2024 het e-book Het was stil op straat - 144 blogs.

Het derde deel van De MacEwens, De grond en de wortels, staat gepland voor komende winter.

Eerder las ik van deze auteur: Hier en aan de overkant

Uit het puin, de levenden koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:
VrijeBoeken.com

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Uit het puin, de levenden

Reeks: De MacEwens-trilogie (2)

Genre: historische, literaire fictie

Auteur: J.M. Williams

Uitgave: paperback, 480 pagina’s

Uitgever: Uitgeverij Drift, april 2026

ISBN: 9789083564616

ISBN: 9789083402840 (eBook alleen bij Kobo en Amazon Kindle)

NUR: 301

Met dank aan Uitgeverij Drift voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: Uitgeverij Drift)

Ik las 'Weertij' geschreven door Michelle van der Kind. Lees hier mijn recensie

 Verhalen

Weertij 
Het water stijgt, de moraal daalt.

In haar nieuwste verhalenbundel Weertij bewijst Michelle van der Kind zich als een meester van de beheerste dreiging. Waar haar debuut Sea, seks & witlof al liet zien dat ze het alledaagse feilloos uit het lood kan slaan, gaat ze in deze twaalf verhalen een stap verder. Ze schetst een wereld die letterlijk en figuurlijk aan de rand van de afgrond — of beter gezegd: de vloedlijn — balanceert.

Hoewel het losstaande verhalen zijn, zijn ze onlosmakelijk met elkaar verweven door de locatie — een mysterieus pension aan de rand van de duinen — en door personages die in elkaars omgeving opduiken.

Het vernuft zit in de structuur. Zoals het getij uit de titel beweegt de bundel heen en weer door de tijd. Het openingsverhaal, waarin een eenzame vrouw in een roeiboot met twee parkieten door een ondergelopen wereld navigeert, voelt als een apocalyptisch eindpunt. Juist door hiermee te beginnen, zet Van der Kind de lezer direct op scherp: de catastrofe is geen abstracte toekomst meer, het is het vertrekpunt.

De kernvraag die Van der Kind stelt is even simpel als ijzingwekkend: wat blijft er over van je menselijkheid als de nood echt aan de man komt en wat is de grens van het fatsoen? De antwoorden die ze geeft zijn verre van geruststellend. 

Haar personages zijn geen helden; het zijn feilbare, soms ronduit meedogenloze en herkenbare mensen.

Je leest over een lerares die een verongelukte bus vol schoolkinderen achterlaat in een overstromingsgebied om haar honden te redden.

Lees over een familie die de erfenis verloot in plaats van eerlijk deelt.

We maken ook kennis met Niels, die we eerst als vijftienjarige jongen leren kennen tijdens een onhandige ontmaagding in de duinen en later terugzien als een man zijn voormalige lerares opvangt en die op het einde Rummikub op een verontrustende manier speelt met ‘iemand’ of ‘iets’.

Van der Kind observeert deze morele kantelpunten met een vlijmscherpe, bijna klinische blik. Ze oordeelt niet, maar legt bloot. Dat ze dit doet met een gezonde dosis zwarte humor, maakt de bittere pil net iets makkelijker door te slikken.

Wat Weertij echt boven het maaiveld tilt, is de stijl. Van der Kind is een econoom met woorden. Ze heeft geen pagina’s aan karakterbeschrijving nodig; één rake observatie over het eten van biologische vis of de spanning rond een gezelschapsspel zegt genoeg over de pretenties en de onderliggende angst van haar personages.

De dreiging is overal aanwezig, maar zelden expliciet. Het stijgende water en de verharding van meningen vormen het decor, vergelijkbaar met het constante geruis van de zee. Het is er altijd, je went eraan, het vormt je tot de persoon die je bent. Totdat het plotseling je woonkamer binnenstroomt, dan wordt alles anders. Van eb naar vloed.

Weertij is een indringende, verontrustende bundel die onder je huid kruipt. Het is een spiegel die ons laat zien dat de grens tussen 'normaal' en 'monsterlijk' flinterdun is, zeker als de dijken breken.

Michelle van der Kind heeft met deze verhalenbundel een landschap gecreëerd dat even herkenbaar als onherbergzaam is. Een absolute aanrader voor wie niet bang is voor een beetje natte voeten en een confronterende blik in de menselijke ziel.

De auteur

Michelle van der Kind (1978) debuteerde in 2021 met de verhalenbundel Sea, seks & witlof. Ook publiceerde zij verhalen in De Gids en op de literaire websites Hard//Hoofd en De Optimist. 

Weertij koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Weertij

Auteur: Michelle van der Kind

Genre: kortverhalen

Uitgave: paperback, 168 pagina’s

Uitgever: Uitgeverij Van Oorschot, januari 2026

ISBN: 9789028253100

Met dank aan Uitgeverij Van Oorschot voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: Uitgeverij Van Oorschot)

Ik las en genoot van 'Verzamelde verhalen' geschreven door Thomas Mann en vertaald door Ria van Hengel. Lees hier mijn recensie (inclusief inkijkexemplaar)

 Vertaald door Ria van Hengel

Verzamelde verhalen

Wereld van tegenstellingen: burger vs. kunstenaar, discipline vs. verval, 

ratio vs. de rauwe drift

Het is een monumentale opgave om de geest van een literaire gigant als Thomas Mann in één band te vangen, maar met deze Verzamelde verhalen is die missie zeker geslaagd. 

De bundel neemt ons mee van vroege, bijna barokke schetsen naar de zwaardere, politiek geladen novellen. Een aantal zal ik hier bespreken.

In verhalen als Tonio Kröger (1903) en De paljas (1897) voel je de pijn van het 'anders zijn'.

Tonio Kröger is wellicht het hart van deze thematiek. Mann schildert hier op prachtige wijze de eenzaamheid van de kunstenaar die zich te burgerlijk voelt voor de bohemiens, maar te artistiek voor de gewone burgerij.

“Maar waarom noemde Hans hem Tonio zolang ze alleen waren en begon hij zich voor hem te schamen als er een derde bij kwam? Soms was hij dichtbij en vriendschappelijk, ja.”

In De paljas zien we de schaduwkant van dit isolement: de walging van een man die beseft dat zijn zorgeloze leven hem tot een nietsnut heeft gemaakt. Het is een bittere pil, maar geschreven met een verfijning die je bij een jonge Mann vindt.

“Er een eind aan maken: maar zou dat niet bijna te heldhaftig zijn voor een 'paljas'? Het zal wel blijken, vrees ik, dat ik zal doorgaan met leven, doorgaan met eten, slapen, en wat bezig zijn en ik zal er gaandeweg, afgestompt, aan wennen dat ik een 'ongelukkige, belachelijke figuur' ben.”

Geen bespreking van Mann is compleet zonder De dood in Venetië (1912). De neergang van Gustav Aschenbach — van gerespecteerd, gedisciplineerd schrijver naar een man die ten onder gaat aan een obsessieve, onbereikbare liefde tegen de achtergrond van de cholera — blijft een van de krachtigste beelden in de wereldliteratuur. Het is een herinnering aan hoe fragiel onze rationele muren eigenlijk zijn.

“Dat zich een of andere vorm van relatie, van contact tussen Aschenbach en de jonge Tadzio zou ontwikkelen kon onmogelijk uitblijven, en met intense vreugde kon de oudste van hen constateren dat zijn belangstelling en aandacht niet volkomen onbeantwoord bleven.”

Ook in De wil tot geluk (1896) en het vroege Gevallen (1894) zien we hoe de liefde vaak een fatale of ontwrichtende kracht is. Mann heeft een meesterlijk oog voor hoe passie iemands zorgvuldig opgebouwde identiteit kan laten imploderen.

De wil tot geluk

“Was het niet louter de wil, de wil tot geluk, waarmee hij de dood zo lang had bedwongen?”

 

Gevallen

“Maar de vrouw is een verlorene, door de maatschappij uitgestoten, vogelvrij verklaard, gevallen. 

Ja, ge-val-len!”

Naarmate de bundel vordert, zien we Mann reageren op de wereld om hem heen.

Mario en de tovenaar (1930): dit is niet zomaar een verhaal over een hypnotiseur; het is een huiveringwekkende allegorie op de opkomst van het fascisme en de manipulatie van de massa. De uiteindelijke geweldsuitbarsting voelt als een noodzakelijke, cathartische reactie op de tirannie van de geest.

“Een verschrikkelijk einde, een hoogst fataal einde. En toch ook een bevrijdend einde – ik kan er niet omheen het zo te voelen.”

De wet (1944): in deze latere novelle keert Mann terug naar de wortels van onze beschaving. Door het verhaal van Mozes en de Tien Geboden te vertellen, houdt hij de lezer een spiegel voor over de waarde van ethiek en de moeizame weg naar menselijke waardigheid.

“Hij had de gevoelige ziel van een eenzame, geestelijke man die nadenkend knikt bij de slimheid van de wereld en inziet dat die misschien wel gelijk heeft.”

Een speciale vermelding voor Ria van Hengel is hier op zijn plaats. Manns proza kan in het Duits topzwaar aanvoelen door de lange zinsconstructies en diepe filosofische uitweidingen. Van Hengel slaagt erin om de statigheid van Mann te behouden, maar ook de tekst een ritme en helderheid te geven die de moderne lezer direct aanspreekt.

Deze Verzamelde verhalen zijn een must-read voor iedereen die wil begrijpen wat het betekent om mens te zijn in al zijn glorie en ellende. Het is een dikke pil, jazeker, maar wel een die je per pagina rijker maakt.

INKIJKEXEMPLAAR

Thomas Mann (1875–1955) wordt beschouwd als de grote meester van de twintigste-eeuwse Duitse vertelkunst. Zijn bekendste werken zijn de romans De Buddenbrooks en De Toverberg, en de novelle De dood in Venetië. Hij ontving de Nobelprijs voor Literatuur in 1929. 

Vanwege de opkomst van het nationaalsocialisme in Duitsland verbleef hij vanaf 1933 in zelfgekozen ballingschap, aanvankelijk in Zwitserland, vervolgens in de Verenigde Staten en ten slotte weer in Zwitserland.

Ria van Hengel vertaalde onder meer werken van W.G. Sebald, Elfriede Jelinek en Herta Müller. Voor haar vertalingen uit het Duits ontving ze in 2007 de Martinus Nijhoffprijs. Bij Van Oorschot verschenen eerder haar vertalingen Fantastische nacht en andere verhalen van Stefan Zweig en Ideeën. Het boek Le Grand van Heinrich Heine.

Verzamelde verhalen koopt u bij (de webwinkel van) uw lokale boekhandel of bij:

bol.

Bruna.nl

Libris

Standaard Boekhandel

Boekgegevens

Titel: Verzamelde verhalen

Auteur: Thomas Mann

Genre: vertaalde literaire fictie, bundel

Uitgave: hardcover, 740 pagina’s

Uitgever: Uitgeverij Van Oorschot, januari 2026

ISBN: 9789028253094

ISBN: 9789028265028 (eBook)

Vertaald door: Ria van Hengel

Met dank aan Uitgeverij Van Oorschot voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

(bron info: Uitgeverij Van Oorschot)