Posts tonen met het label surrealisme. Alle posts tonen
Posts tonen met het label surrealisme. Alle posts tonen

dinsdag 29 september 2020

Ik las: 'De kloof - een weekend' geschreven door Dorothea Tanning

 


De kloof - een weekend

Met een voorwoord door Hans den Hartog Jager

De weerzinwekkende Raoul Meridian heeft enkele gasten uitgenodigd in zijn landhuis, dat hij in de grimmige schoonheid van de woestijn heeft laten bouwen. Onder hen Albert, met zijn veel te mooie verloofde Nadine, die onweerstaanbaar wordt aangetrokken door de leegte van het landschap. Tijdens hun verblijf vallen zij ten prooi aan obsessies en misverstanden die hun weerga niet kennen.

Onaangeraakt door de hartstochten en intriges om haar heen, wijst het ontembare meisje Destina hun de weg naar het hart van een mysterieus ravijn, waar verlangen en wreedheid versmelten tot een meedogenloze waarheid.

De kloof is een surrealistische roman over liefde, schoonheid en duistere geheimen, die nog lang nadat je de laatste bladzijde hebt omgeslagen zal blijven nazinderen.
(bron info: achterflap)


Mijn mening: 

De kloof is een surrealistische roman die je meeneemt naar de uiteindelijke bestemming van de personages. De lezer krijgt voor in het boek een duidelijk overzicht van de afstamming van Destina (afgeleid van destination = bestemming).
Met dit in het achterhoofd, leest het verhaal alsof alles wat gebeurt altijd al de bedoeling was en dat de personages, hoe vreemd ze ook zijn, ongewild samenwerken om tot een bepaald doel te komen.
De barones houdt zich op de achtergrond, maar is een belangrijk onderdeel in dit verhaal. Zij heeft de regie, zo lijkt het.
‘De kloof’ is een verhaal over familie, erfenis en de nooit vertelde verhalen in deze familie. De vrouwelijk lijn is de enige belangrijke lijn, dat is duidelijk.

Meridian is een weerzinwekkende man die maar een onderdeel is van een groter geheel; hij weet dat zelf nog niet.

“Hij was een van die mensen van wie men zich niet kan voorstellen dat hij ooit een baby is geweest, men zou eerder denken dat hij op bevel van een orakel en vergezeld van bliksem, aardbevingen en vloedgolven uit een of ander monsterlijk ei was gekropen. Als zodanig sleepte hij zijn lot achter zich aan. Of sleepte het lot hem achter zich aan?”

Destina ontmoet ‘s nachts vlak bij Windcote haar ‘vriend’ in een canyon (kloof, zoals de titel). Wat deze vriend met haar deelt moet geheim blijven voor iedereen.

“Want buiten in de canyon wachtte haar enige werkelijkheid. Ze werd zodanig meegesleept door haar allesomvattende geheim dat ze deze trap, deze Nelly en ja, deze Papa als iets leugenachtigs zag, of als fantasie zelfs.”

De lezer groeit in het verhaal mee naar een weekend dat zijn weerga niet kent; zo onwerkelijk als de gebeurtenissen zijn voor de buitenwereld, zo passend zijn ze binnen het verhaal. Je zult niet kunnen stoppen met lezen. 
Ik heb ‘De kloof’ graag gelezen.


De auteur:

Kunstenares Dorothea Tanning (1910-2012) werd geboren in Illinois en verhuisde in de jaren veertig naar New York. Samen met Max Ernst woonde en werkte ze in Sedona, Arizona in een huis aan de rand van de woestijn. Ze schilderde, beeldhouwde en schreef, en haar werk is opgenomen in collecties van toonaangevende musea. 
Haar enige roman, De kloof, verscheen toen zij 94 was…

Neem ook een kijkje op haar indrukwekkende website.

De kloof - een weekend koopt u bij uw lokale boekhandel of bij:

Boekgegevens:
Titel: De kloof - een weekend
Auteur: Dorothea Tanning
Genre: literaire roman
Uitgave: hardcover, 176 pagina's
Uitgever: Uitgeverij Orlando, oktober 2019
Omslagbeeld © Dorothea Tanning, Tempest in Yellow (1956)
ISBN: 978 94 93081 24 6
NUR: 302
Oorspronkelijke titel: Chasm – a weekend
Vertaald door Els de Roon-Hertoge en Annelies de Hertogh

Met dank aan Uitgeverij Orlando voor het toezenden van een recensie-exemplaar.

maandag 9 juli 2018

Ik las: 'Beneden', geschreven door Leonora Carrington

 
Beneden

Boekgegevens
Titel: Beneden
Auteur: Leonora Carrington
Genre: literaire fictie, novelle
Uitgave: hardcover, 112 pagina’s
Uitgever: Uitgeverij Orlando, mei 2018
ISBN: 978 94 92086 62 4
NUR: 302
Oorspronkelijke titel: Down Below
Vertaald door Nelleke van Maaren (herziene editie)

Met illustraties door Leonora Carrington
Inleiding van Marina Warner, vertaald door Lisette Graswinckel.
Omslagbeeld door Leonora Carrington, Crookhey Hall, Pictoright Amsterdam 2018

Uitgeverij Orlando presenteert een nieuwe reeks mooi vormgegeven, gebonden literaire klassiekers. Boeken die ten onrechte zijn vergeten of al langere tijd niet meer leverbaar zijn. Boeken die in geen enkele boekenkast mogen ontbreken. Beneden is het eerste deel uit deze reeks.

In 1937 was de Engelse Leonora Carrington een 19-jarige studente aan de kunstacademie. Ze was mooi, rebels en onaangepast binnen het aristocratische milieu van haar familie. Tijdens een diner ontmoette ze de kunstenaar Max Ernst. Ze werden verliefd en Carrington volgde Ernst naar Parijs. Niet veel later vestigden ze zich in de Provence. 

In mei 1940 werd Ernst gearresteerd toen het Duitse leger Frankrijk bezette en vastgezet in een kamp, waarop Carrington psychisch instortte. Zij vluchtte naar Spanje. Daar werd Carrington gedwongen opgenomen in een psychiatrische inrichting, waar ze niet alleen ten prooi viel aan haar eigen angstaanjagende waanbeelden, maar ook aan de wrede behandeling door haar arts. 

De novelle Beneden, het verslag van deze beproeving, is een duizelingwekkende reis door de hallucinerende logica van de waanzin.
(bron: Orlando)

Mijn mening: 
Een bijzondere kennismaking met een klein gedeelte van het werk van Leonora Carrington. Door het schrijven van de inleiding door Marina Warner wordt de lezer een kijkje gegund in het leven van Leonora Carrington. Het nodigt bovendien uit tot het bekijken van meer werk van haar hand.

'Beneden' kun je zien als een kunstwerk van deze auteur; ook dit grenst aan het surrealistische.
Leonora leeft in de beschreven tijd met de gedachte dat wat zij bedenkt ook realiteit is, hierdoor worden synoniemen een nieuwe waarheid.
Haar vertelkunst is uitgebreid, zodat je niets hoeft te missen van haar beleving; je begrijpt wat ze bedoeld heeft.

Leonora was geen volgzaam type; haar vader wilde voor haar een huwelijk dat zijn eigen status nog verder zou verhogen maar Leonora weigerde.
Na een debutantenbal schokte ze haar ouders door verliefd te worden op de zesentwintig jaar oudere Max Ernst die getrouwd was.

'Beneden' is gebaseerd op de herinneringen van Leonora. 
In de titel kun je een verwijzing zien naar de hel in het werk van Dostojevski en Rimbaud waarin twijfel over alles en iedereen het onderwerp is, wat heel omzichtig beschreven wordt.
Op een getekende plattegrond van Leonora die in 'Beneden' te zien is, kun je zelfs zien waar dat 'Beneden' zich bevindt in haar herinnering. Maar het is ook een veilige plaats, heel diep onderin, waar ze zich veilig kan voelen.
Haar herinneringen zijn niet alleen feiten maar vooral hallucinaties en psychoses.
De wrede behandeling van haar zenuwinzinking in een psychiatrische kliniek door haar arts, bestond onder andere uit injecties met Cardiazol die epileptische schokeffecten teweeg brachten. Het was een mensonterende behandeling.
Met name deze traumatische ervaringen in Spanje hebben haar er later in Mexico toe gebracht 'Beneden' te schrijven.

Het idee dat haar ouders zich voor haar schaamden bleef heel sterk en bovendien heeft ze het gevoel gehad om bewust genegeerd te worden door haar ouders; Leonora werd niet door een van haar ouders bezocht in Spanje toen ze hen nodig had, maar Nanny werd gestuurd.

Bij Leonora leefde bovenal het idee dat niemand zag wat zich afspeelde dan zijzelf; niemand had ook maar enig idee hoe de echte wereld was en daarom mocht niemand haar aanspreken op haar kunstwerken. Ze wilde niet spreken over de diepere gedachten daarachter. Een ander zou dat toch niet kunnen begrijpen.

'Beneden' is vooral door de eerlijkheid een heel aangrijpend verhaal geworden. Waartoe het brein in staat blijkt te zijn, wordt nauwgezet beschreven in deze herinneringen van Leonora Carrington. 

"Waar stopt de realiteit en waar begint de waanzin? 
Beneden is geen verhaal voor tere zieltjes."
- Graag Gelezen

De auteur:
(foto: © Emerico "Chiki" Weisz 1945)

Leonora Carrington (1917-2011) werd geboren in een aristocratisch milieu in Engeland en vertrok op haar negentiende naar Frankrijk, waar zij in contact kwam met de groep Surrealisten rond André Breton. In 1942 emigreerde ze naar Mexico, waar zij tot haar dood in 2011 woonde en werkte. Inmiddels wordt zij gerekend tot de grootste surrealistische kunstenaars.
Lees meer over haar op de auteurspagina van  Uitgeverij Orlando.

Beneden reserveert u bij uw lokale boekhandel of bij:


Met dank aan Uitgeverij Orlando voor het recensie-exemplaar.